Bursa
Çok Bulutlu
25.3°
Yüksel Baysal
Yüksel Baysal

Marmarabirlik tuzağa mı düştü?

03 Nisan 2020 Cuma, 19:15

Bursa'nın yakın tarihi, kaçak sanayi bölgelerinin katakulli yoluyla resmiyete dönüşme tarihidir aynı zamanda...

İddiayla yazıyorum, Türkiye'de (kaçakları da sayarsak) en çok sanayi bölgesi olan şehir Bursa'dır.

Yıllar önce BTSO ile Gaziantep'e gitmiştik; Gaziantep'in bir tek sanayi bölgesinin büyüklüğü bizim irili ufaklı sanayi bölgelerimizin toplamından daha büyük bir metrekareye sahipti.

Bizde 4-5 kaçak fabrika yan yana gelince, sanayi bölgesi ilan edilmesi için girişimlerde bulunuluyor; kent bilinci olmadığı için de kolayca başarılıyor.

***

Şehrin dört bir yanı sanayiyle kuşatılmış durumda...

Şimdi yeni sanayi bölgesi açma girişiminden söz edeceğim; bu kez henüz sonuçlanmayan bir girişim ama...

***

Karacabey-İzmir yolunun Başköy civarında tarım arazisi üzerine kurulan Marmarabirlik tesisleri var.

35 bin üreticinin örgütlü olduğu Marmarabirlik'in fabrikasının yanında Durmazlar büyük bir uyanıklık yaparak, 500 metrekare olarak aldıkları araziyi öylesine çevirdiler ki (paranın açamayacağı kapı olmadığı için) sonradan büyük bir fabrika ortaya çıktı.

Minteks ile yandaki benzin istasyonunun ne karşılığı alındığını yıllar önce yazmıştım. Hikmet Şahin döneminde AK Parti'nin bir etkinliğinin finanse edildiğini anımsıyorum.

Aynı bölgede onlarca fabrika, kümes, inek ahırı olarak kuruldu, sonrasında sanayi tesisine dönüştürüldü.

Marmarabirlik'in de içinde olduğu Görükle Sanayici ve İşadamları Derneği adı altında bir araya gelenler, bin 200 dönüm arazi üzerine bir OSB kurmak için girişimde bulundular.

Marmarabirlik gibi bir kuruluşu yanlarına almaları, tarım arazisi üzerine tarım dışı faaliyet gösteren fabrikaları kuranlara önemli bir avantaj sağladı.

Birlik de 240 dönüm arazisinde başka inşaat yapamadığı gerekçesiyle bu işe 'evet' dedi.

***

Ancak duruma Şehir Plancıları'nın itirazı vardı:

  1. Mevcut İmar Planına göre faaliyetin gerçekleştirilememesi,
  2. Alan yüzölçümünün kaybı,
  3. Konut Dışı Kentsel Çalışma Alanının bir ıslah Organize Sanayi Bölgesi şeklinde kanun ve yönetmelikler çerçevesinde değerlendirilemeyeceği,

ortaya çıktığı için Marmarabirlik'e, Dimyat'a pirince giderken, evdeki bulgurdan olma durumunda kalabileceği uyarıları yapıldı.

***

Peki ne oldu gerçekten?

Arazisinin önemli bir kısmını İmar Kanunu'nun 18. maddesi uygulamasına göre kaybetti.

Tabii Marmarabirlik Başkanı Hidamet Asa, aksi kanaatte; 70 dönüm civarında arazisini kaybettiğini, ama inşaat alanını artırak bu işten kazançlı çıktıklarını söyledi.

Hatta, kalan 167 dönüm arazinin tamanını kapatabileceklerinin altını çizdi.

Ancak bazı uzmanlar Marmarabirlik'in kendi ayağına kurşun sıktığını, diğer fabrikalar alan kazanırken, kurumun kendi alanını kaybettiğini iddia ediyorlar.

0.25 emsal konusunda da "1/25 binlik planın notlarında var; tarımsal sanayi alanında çalışan işletmeler emsal artışı isteyebilir. Ayrıca tarımı teşvik eden bir yasa çıktı, oradan da yararlanabilirlerdi" diyorlar.

MARMARABİRLİK BAŞKANI HİDAMET ASA NELER SÖYLEDİ?

Gelişmeleri Marmarabirlik Yönetim Kurulu Başkanı Hidamet Asa'ya sordum.

Öncelikle Marmarabirlik'e ait arazinin kaç dönüm olduğunu merak ettim.

Hidamet Bey, "160 veya 180 dönüm olabilir" şeklinde yanıt verdikten sonra net rakamları gönderdi.

Buna göre, 233 dönüm arazi, terkler sonucunda 167 dönüme düşüyor.

İşte bu noktada Hidamet Asa, olası eleştirilere karşı şunları söylüyor:

"Ancak inşaat alanımızın emsalini 0.25'ten 1'e çıkardık, kazancımız var. Arazimiz 240 dönümdü. Islah OSB sürecine neden girildi, izah etmek isterim. 1990'lı yıllarda Akçalar Belediyesi bir plan yaptı. Emsalimiz 0.25'di. Son zamanlarda genişleşmek istiyorduk ama tek bir çivi bile çakamıyorduk. Islah OSB Nilüfer ve Büyükşehir'de kabul edildi. Şehir Plancıları itiraz etti. Düzeltmeler yapıldı, askıya çıkarıldı. Planlar bir kez daha Büyükşehir'den geçti. Islah OSB'de sürecin tamamlanması için tapu tescilleri yapılması istendi, terkler yapıldı ve emsalimiz 1'e çıktı. Ne kadar alanım varsa, o kadar inşaat yapabiliyorum artık."

***

Peki, "Islah OSB oldu mu burası?" diye sordum Marmarabirlik Yönetim Kurulu Başkanı Asa'ya...

Şu bilgileri verdi:

"Hayır, o süreç devam ediyor. Biz farklı şeylerden söz ediyoruz. Burası Konut Dışı Kentsel Çalışma Alanı... Ancak planlar onaylandı. Bu kapsamda Marmabirlik'in de içinde olduğu bin 200 dönüm arazi 1/25 binlikte, Konut Dışı Kentsel Çalışma Alanı kabul edildi. Ayrıca alt ölçekli planlar da yapıldı. Biz de tereddüte düştük, Nilüfer Belediyesi'ne sorduk, 'yapılaşma alanında bir manimiz yoktur' dediler. Nilüfer Belediyesi'nden aldığımız yazı var. Bizi ilgilendiren boyutu budur."

***

Yeni bir organize sanayi bölgesinin yanlışlığına dikkat çektiğimde Hidamet Asa, "Bu işin organizasyonunu yapan Marmarabirlik değildir, Görükle İşadamı ve Sanayicileri Derneği'dir" dedi.

***

Konuyla ilgili Nilüfer Belediye Başkanı Turgay Erdem, eski Başkan Mustafa Bozbey'le de görüştüm.

Bozbey, özellikle OSB'lerin doğal gaz ve elektrik kullanmadaki avantajlarından söz etti.

Yani alan OSB olursa, buradan Marmarabirlik de kazançlı çıkacak anlamına geliyor.

Bu konuda yapılan çalışmaların durumuna ilişkin Dernek Başkanı Engin Çetiner'le de görüştüm. 2012 yılında başvuru yaptıklarını, dağınık haldeki sanayi kuruluşlarını toplamayı amaçladıkladıklarını, başvurularının İslah Komisyonu tarafından kabul edildğini, sürecin Ankara'nın önünde olduğunu, yaz sonunda kararın verilebileceğini söyledi.

***

İddiaları ve yanıtları sundum. Karar öncelikle Marmarabirlik üyesi zeytin üreticisi ile okuyucunun...

Ancak TEKNOSAB'dan sonra aynı bölgede yeni bir sanayi bölgesi ihdas edilmesi, Bursa'ya yeni yükler getirecektir diye düşünüyorum.